SYI’IR ERANG-ERANG SEKAR PANJANG : SEBUAH KARYA SASTRA JAWA PESISIR KARYA KYAI SIRAJ
(Suatu Tinjauan Eskatologis)
Dr. Muhammad Abdullah, M.A.
Fakultas Satra Universitas Diponegoro
Email : abu_nilami@yahoo.co.id.
ABSTRAK
Salah setunggaling karya budaya Jawi ingkang kalebet karya Sastra Jawa Pesisir inggih punika Sastra Syi’ir. Wonten ing lingkungan pesantren syi’ir kalebet satunggaling karya sastra pesantren ingkang taksih kathah ingkang remen maos utawi midhangetaken waosanipun. Bab punika saget dipun pahami sebab Syi’ir menika suraosipun kathah manfaatipun kagem sanak kadang santri ingkang remen kaliyan budaya Jawi pesisir punika. Karya sasra pesantren sanesipun ingkang ugi kathah ingkang remen ingih punika karya-karya kados (1) puji-pujian, (2) hagiography, (3) al-barzanji, (4) wirid, (5) hizb, lan ugi (6) wifiq. Hizb, wirid, lan wifiq menika satungaling karya sastra pesantren ingkang suraosipun ngemu bab mantra-mantra lan jampi-jampi kagem pengasihan lan kadigdayan kawula muda santri. Kadosto naskah-naskah bab masalah rohaniah (spiritual dimension of manuscript) ing lingkungan tradisi pesantren tradition, umpami (1) hizb nashar, (2) Hizb Nawawi, (3) Hiz Bahri, (4) Hizb Bukhari, lan (5)Hizb Ghazali.
Setunggaling Syi’ir ingkang kathah dipun waos ingih punika Syi’ir Erang-erang Sekar Panjang anggitanipun Kyai Siraj Payaman Magelang. Syi’ir aksara pegon menika isinipun mertelakaken bab kahananipun gesang lan siksa wonten akhirat. Umpaminipun Bab Rupane Ula (the existence of snake), Bab Melicete Kulit, Bab Mangsane Tunggeng, Bab Siksa Kubur, Bab Kamulyan ing Suwarga, lan, Bab Siksane Neraka. Sdaya bab sawau dipun terangaken anthi gamblang dipun awiti saking babagan siksa kubur gantos kahanan ngagesang wonten ing suwarga lan siksa neraka.
Baca selengkapnya »